خوردن چيزى گرم و « 1 » تيز باشد كه فم معده « 2 » بسوزاند يا مادهء غليظ باشد كه آن را دفع كند « 3 » . علامت آن « 4 » كه از چيزى « 5 » گرم و تيز باشد ، سوزش « 6 » معده بود « 7 » از عقب خوردن غذايى تيز يا دارويى تيز . علاج : آب گرم با « 8 » روغن بادام ، جرعه‌جرعه مىدهند « 9 » و قى مىفرمايند يا « 10 » آب گرم و « 11 » سكنگبين ساده بدهند تا قى كند و « 12 » آب انار ترش مىمكد و نعنع « 13 » مىخايد « 14 » و شراب انار « 15 » مىليسد . و « 16 » غذا حسوى نرم با « 17 » روغن گل بادام و شكر دهند « 18 » . و اگر سبب مادهء غليظ باشد ، ماهى شور دهند « 19 » و در عقب آن تخم شبيت « 20 » و تخم تربيزه بجوشانند و قدرى نمك طعام در آن حل كنند و بدهند و پر مرغ به روغن كنجد چرب كنند و به گلو فرو برد و قى كند و جلاب گل شكر و تخم رازيانه دهند « 21 » . و « 22 » غذا نخودآب و « 23 » گوشت گنجشك دهند « 24 » . باب سى و هفتم « 25 » : در هيضه سبب هيضه و تزحر « 26 » ناگواريدن طعام است و فاسد شدن غذا در معده ، هرچه لطيف باشد و به صفرا ماننده‌تر « 27 » ، به قى برآيد و هرچه غليظ باشد ، به اسهال فرود آيد .

--> ( 1 ) . ل : - و . ( 2 ) . م : + را . ( 3 ) . م : - كه آن را دفع كند . ( 4 ) . م : + چيزى . ( 5 ) . م : - از چيزى . ( 6 ) . ل : شورش . ( 7 ) . ل : - بود . ( 8 ) . ل : يا . ( 9 ) . م : دهند . ( 10 ) . م : با . ( 11 ) . ل : يا . ( 12 ) . م : اگر به اول بار نيايد . ( 13 ) . م : نعنا . ( 14 ) . ل : مىخايند . ( 15 ) . ل : - انار . ( 16 ) . م : - و . ( 17 ) . ل : يا . ( 18 ) . م : بدهند . ( 19 ) . م : بدهند . ( 20 ) . م : شبت . ( 21 ) . م : بدهند . ( 22 ) . م : - و . ( 23 ) . ل : يا . ( 24 ) . م : بدهند كه نافع باشد ؛ ل : + و اللّه اعلم بالصواب . ( 25 ) . م : + از مقالهء دوم . ( 26 ) . ل : - و تزحر . ( 27 ) . م : + بود .